15-17 сентябрьдә Менделеевскида беренче тапкыр ЮНЕСКО эгидасы астында халыкара статуста «Пастернак укулары» фестивале узачак. Фәнни-гамәли конференция буларак, Борис Пастернак истәлегенә чаралар районда ел саен үткәрелә. Ләкин быел аңа махсус масштаб бирелде. Районга Россия киносы һәм театры йолдызлары Ольга Кабо һәм Евгений Дятлов киләчәк, Евгений Князев Казанның La Primavera камера оркестры белән чыгыш ясаячак, журналист һәм алып баручы Йосси Тавор, режиссер Влад Маленко катнашачак.
Фестиваль программасы 2 көнгә исәпләнгән. Катнашучыларны иҗади, театраль, әдәби лабораторияләр көтә. Активлыкларның бер өлеше балалар өчен махсус булдырылачак. "Пастернак укулары" кунакларын фәнни-тикшеренү чыгышлары, театр һәм сәнгать белгечләреннән мастер-класслар көтә.
«Пастернак укулары» фестивален «Аммоний» химия комплексы финанслый. Фестивальне уздыруга компания 5,5 млн сум бүлеп биргән, тагын 75 млн сум арт-киңлекне булдыруга юнәлтелгән. Фестиваль өчен шәһәрдә "Аммоний" инициативасы буенча махсус пыяла гөмбәз төзиләр, ул ел әйләнәсе булачак. Конструкциянең илдә аналоглары юк, һәм аны Россия рекордлар китабына кертү тәкъдиме бар. Гөмбәз «Атмосфера» исемен йөртә, бу Менделеевск районы башлыгының социаль челтәрләрендә узган халык тавыш бирүе белән сайланды. «Атмосфера» барлыкка килү яшьләр мохитен һәм заманча форматтагы шәһәр инфраструктурасын үстерүнең стратегик программасының бер өлеше булачак.
«Без Менделеевскида күп проектларны хуплыйбыз. Шәһәр мохитеннән башладык, велосипед юллары ачылды, киләсе этап белем бирү кластеры булды. Хәзер Менделеевск районы мәдәнияте һәм тарихы. Районны ни өчен хуплавыбыз һәм финанславыбыз турындагы сорауга җавап - барысы да бик гади. Без үзебезнең хезмәткәрләр, булачак хезмәткәрләр өчен уңайлы һәм лаеклы шартлар тудырабыз. Без Менделеевскида яшәргә генә теләүләрен түгел, ә монда күчәргә теләүләрен телибез. Өстәвенә, бездә бик иҗади, спорт коллективы бар, һәм бу аларга кызыклы да. Һәм без районның тарихына һәм мәдәни байлыгына зур горурлык белән карыйбыз», - дип сөйләде «Аммоний» АҖ генераль директоры Дмитрий Макаров.
Фестиваль үзе дөньяда зур кызыксыну уятты. Казахстаннан, Көньяк Кореядән, Кытайдан килгән кунакларны көтәләр. Районда «Пастернак укулары» үткәрү масштабында яшьләрне тәрбияләү эшендә ярдәм дә күрәләр: быелгы ел патриотик тәрбия елы билгесе астында уза, һәм шәһәр халкының Пастернак мирасы белән танышуы зур әһәмияткә ия.
"Бу тарихның бер өлеше һәм горурлык өчен предмет. Районда даими рәвештә "Пастернак укулары" узды, әмма без аларның бары тик фәнни-тикшеренү характерын гына йөртүләрен теләмәдек. Безнең бөтен халыкны колачлыйсыбыз килде, шуңа күрә фестиваль әле әдәби-театр да булды. Фестиваль турында белгәч һәм ЮНЕСКОда хуплагач, ул тагын да зуррак масштабка ия булды», - дип ассызыклады район башлыгы Радмир Беляев.
Фестиваль шәһәр тарихын аның киләчәге белән бәйләячәк. Борис Пастернак Менделеевскида яшәгән, бөтендөнья танылган химик Борис Збарский чакыруы буенча Ушков заводында эшләгән (Владимир Ульянов-Ленин үлгәннән соң аның гәүдәсен бальзамлау белән шөгыльләнгән, нәкъ менә ул бактерицидның антисептик препаратын бальзамлау өчен куллану идеясен ачкан). Бу чор турында мәгълүматлар күп сакланмаган. Әмма Менделеевск районы пейзажларының һәм заводның сәнәгать зонасының бер өлеше автор әсәрләрендә, аерым алганда, "Доктор Живаго" романында җиңел күренә. Фестиваль Пастернакның бу чоры турында истәлекне саклап калырга мөмкинлек бирәчәк, нәкъ менә Менделеевскида ул үзе өчен язучы юлын сайлаган. Шуңа күрә оештыручылар яшь буынга шундый игътибар бирәләр: яңа гына яза башлаган язучылар, нәфис сүз осталары һәм сәнгать белгечләренә ул үсеш өчен старт мәйданчыгы була ала.
«Пастернак укулары» кысаларында чакыру (челлендж) старт алды, анда һәркем катнаша ала. Шигырьне укып видео яздыру һәм аны ВК фестивале төркеменә җибәрү дә җитә. Чакыруны Россия актерлары Валерий Афанасьев, Екатерина Смирнова, йөзү буенча дөнья вице-чемпионы Яна Мартынова, танылган диджейлар, яшьләр рэп-баттлларында катнашучылар, Кәрим Тинчурин исемендәге театр актеры Резеда Сәләхова һәм Артем Пискунов хуплады.
Фестиваль шулай ук 5 млн сумнан артык суммага Президент мәдәни инициативалар фонды грантын отты. Бу акчалар «сүз химиясе» проектына юнәлтеләчәк, аның кысаларында 3 иҗади лаборатория узачак. Аларның берсе фестивальдә проектлар эшләүче яшь архитекторларга багышланачак, соңрак алар шәһәрнең бизәге булачак. Бүген Менделеевскиның бер торак йорты Борис Пастернак портреты белән бизәлгән һәм шәһәр хакимияте әдәбиятчы турында истәлекне саклауга яңа караш күрү белән кызыксына.
Бу елның эре вакыйгалары чиратын Менделеевскида "Геройлар узышы" ачачак. Менделеевск - Россиянең бердәнбер миллион кеше булмаган кече шәһәре, ә анда инде икенче тапкыр спорт-патриот чарасы узачак. Быел ул Бөтенроссия масштабына ия булачак. 2 меңгә якын катнашучы һәм 6 мең "Геройлар узышы" кунагы көтелә. Ярышлардан соң районда беренче тапкыр танылган артистларны чакырып гитара музыкасы фестивале узачак. Кунакларны урнаштыру өчен палаткалы шәһәрчек һәм автойортлар өчен кемпинг әзерлиләр.