Өлкән яшьтәге гражданнар өчен Пенсия фонды линиясе буенча пенсия һәм башка социаль түләүләргә кагылышлы сорауларга җаваплар
Иминият пенсиясен ел саен индексацияләү, аның үсешенең процент коэффициенты кебек үк, 2024 елга кадәр Федераль законда язылган. Әйтик, 2021 елның беренче гыйнварыннан иминият пенсиясен индексацияләү һәм аңа беркетелгән түләү планлаштырылган. Иминият пенсияләре 6,3% ка индексацияләнәчәк, ә гомуми нигезләрдә картлык буенча пенсиягә билгеләнгән түләү аена 6 044 сум 48 тиен тәшкил итәчәк. Шул ук вакытта пенсиягә өстәмә һәр пенсионерның шәхси өстәмәсе һәм ул ала торган пенсия күләменә бәйле.
Дәүләт тәэминаты буенча пенсияләр, шул исәптән социаль түләүләр апрель аенда индексацияләнә. Агымдагы елда алар, узган ел өчен пенсионерның яшәү минимумы үсеше темпларын исәпкә алып, 6,1% ка арткан. Индексация коэффициенты РФ Хөкүмәтенең тиешле карары белән раслана һәм киләсе елда гына билгеле булачак.
- Мин гомерем буе авыл хуҗалыгында эшләдем һәм киләсе елда пенсиягә чыктым. Авыл пенсионерларына нинди дә булса өстәмә өстәмә бар, дип ишеттем. Булыр микән ул минем?
Чыннан да, 2019 елның 1 гыйнварыннан авыл хуҗалыгында кимендә 30 ел эшләгән һәм авыл җирендә даими яшәүче эшләмәүче пенсионерларның иминият пенсияләре (картлык һәм инвалидлык буенча) традицион индексацияләү хисабына гына түгел, аңа беркетелгән түләүне арттыру хисабына да арта башлады. Беркетелгән түләү өстәмә рәвештә 25% ка арта.
Шул ук вакытта авыл пенсионерларына арттырылган фиксацияләнгән түләү хокукын бирә торган 30 еллык стажны исәпләгәндә, аңа теләсә нинди эш түгел, ә билгеле бер производствода тиешле эш, һөнәрләр һәм вазыйфалар исемлеге белән каралган вазыйфаларда эшләү-Үсемлекчелек, Терлекчелек һәм балыкчылык кертелә. Һөнәрләрнең тулы исемлеге РФ Хөкүмәтенең 2018 елның 29 нчы 11 нче 11 нче номерлы карарында (26.06.2009 елдагы үзгәрешләр белән) тәкъдим ителгән. Әлеге исемлеккә 500дән артык һөнәр керә.
- Миңа киләсе айда 80 яшь тула, яшь өчен пенсияне арттыру өчен Пенсия фондына гариза язарга кирәкме?
Пенсия законнары нигезендә, сиксән елга картлык буенча иминият пенсиясен алучы булып торган пенсионер пенсиягә артык беркетелгән түләү билгеләнә. Бүгенге көндә картлык буенча иминият пенсиясенә билгеләнгән түләү 5 686 сум 25 тиен тәшкил итә. Гражданин 80 яшькә җиткәч, ул инде 11 372 сум 50 тиен тәшкил итә.
Теркәлгән түләүне яңадан исәпләү ПФР органнары тарафыннан автомат режимда башкарыла һәм гаризасыз характерга ия, ягъни гражданинга үзе Пенсия фондына мөрәҗәгать итәргә кирәкми. Иминият пенсиясенә фиксацияләнгән түләү ел саен индексацияләнә. Киләсе елда фиксацияләнгән түләүләр 1 гыйнвардан артачак.
Игътибар итегез, беркетелгән түләү арту эш бирүче тарафыннан 80 яшь тулганда да, әгәр кеше туендыручысын югалту буенча пенсия алса (мәсәлән, ире картлык буенча үз пенсиясе урынына вафат булган ире өчен туендыручысын югалткан очракта пенсия ала), аңа I группа инвалидлык билгеләгәндә дә күзәтелми. Шулай ук 80 яшь тулуга бәйле рәвештә теркәлгән түләү I төркем инвалидларына артмый,чөнки алар үз статусына һәм яше булуга карамастан, әлеге түләүнең артык күләмен ала.