Бала карау вакыты стажга кертелә
Татарстан Республикасы Менделеевск муниципаль районында клиентлык хезмәте (бүлек хокукларында) картлык буенча иминият пенсиясенең пенсия коэффициентларында формалашуын искә төшерә: алар никадәр күбрәк булса, пенсия күләме дә шулкадәр югарырак.
Пенсия коэффициентлары иминият чоры өчен дә, иминият чоры өчен дә формалаша ала. Граждан өчен Пенсия фондына иминият кертемнәре түләнә торган эш чоры иминият чоры дип атала. Иминият булмаган чорлар - кеше эшләмәгәндә аның өчен эш бирүчеләр мәҗбүри пенсия иминиятләштерүенә кертемнәрне түләми, әмма аның иминият пенсиясенә пенсия хокукы шул ук вакытта формалаша. Аерым алганда, аңа бала карау чоры карый. "Иминият пенсияләре турында" 2013 елның 28 декабрендәге 400 номерлы Федераль законның 12 статьясы нигезендә иминият стажында ата-аналарның берсенә, яшь ярымга җиткәнче, һәр баланы карау чоры исәпләнә, әмма гомуми суммасы алты елдан артык түгел. Пенсия коэффициентлары 4 бала өчен генә исәпләнә. Шулай ук иминият стажына инвалид баланы карау чоры да кертелергә мөмкин, әгәр тиешле чор иминият стажына башка ата-ананың иминият пенсиясен билгеләгәндә алынмаса.
Әйтик, бер календарь ел эчендә түбәндәге коэффициентлар билгеләнде:
1,8 пенсия коэффициенты - инвалид баланы, I төркем инвалидны карау чоры;
1,8 пенсия коэффициенты - ата-ананың берсенең беренче баланы 1,5 елга кадәр карау чоры;
3,6 пенсия коэффициенты - ата-ананың берсенең икенче баласын 1,5 елга кадәр карау чоры;
5,4 пенсия коэффициенты - ата-ананың берсенең өченче (дүртенче) баланы 1,5 елга кадәр китү чоры.
Әгәр бу чорда граждан хезмәт мөнәсәбәтләрендә тормаган булса, пенсия коэффициентлары исәпләнәчәк.
Әгәр гражданин бала карау буенча ялда булган вакытта эшләгән булса, аның сайлау хокукы булачак, пенсияләрне исәпләгәндә нинди пенсия коэффициентларын куллану: яки эш өчен, яки имин булмаган чорда. Иминият стажына кергән берничә чор вакыт буенча туры килсә, пенсия билгеләнгәндә аларның берсе генә исәпкә алына.
Россия пенсион фонды иминият пенсиясенә һәм (яки) индивидуаль пенсия коэффициенты күләмен югарырак күләмдә билгеләү хокукын бирә торган чорны исәпкә ала. Пенсия билгеләү өчен мөрәҗәгать иткән граждан гаризада иминият стажына исәпкә алу өчен үзе сайлаган вакытны күрсәтә ала.
Шунысын да билгеләп үтәргә кирәк, баланы карау чорлары, әгәр аларга кадәр булган һәм (яисә) алар артыннан эш һәм (яисә) башка эшчәнлек чорлары (аларның дәвамлылыгына бәйсез рәвештә), мәҗбүри пенсия иминиятләштерүенә иминият кертемнәре түләгән очракта, иминият стажына санала. Бу әти-әниләргә үз пенсия хокукларын формалаштырырга һәм иминият пенсиясенә хокук алырга мөмкинлек бирә.
Үзеңнең формалашкан хокукларың турында шәхси кабинетта Пенсия фондының рәсми сайтында, дәүләт хезмәтләре порталында, ПФР мобиль кушымтасында, шулай ук РПФ яки КФҮ клиент хезмәтендә белергә мөмкин.
ВАЖНО! Авыру булмаган чорлар - 1,5 яшькә кадәр балаларны карау, хезмәткә яраксыз гражданнарны карау, хезмәткә чакырылу буенча армиядә хезмәт итү - озакка сузылган стаж өчен вакытыннан алда пенсия билгеләү хокукы бирә торган иминият стажына (ир-атлар өчен 42 яшь һәм хатын-кызлар өчен 37 яшь), исәпләнми.
Исегезгә төшерәбез, картлык буенча иминият пенсиясен билгеләү өчен 2022 елда кимендә 13 ел стаж һәм 23,4 пенсия коэффициенты булырга тиеш. Ел саен стаж һәм пенсия коэффициентлары саны артачак, әлегә 15 һәм 30 тигез булганчы.