Татарстан Росреестры гражданнарга күчемсез милек белән бәйле килешүләрдә үзләрен алдаркараклар гамәлләреннән сакларга ярдәм итәчәк берничә киңәш әзерләде.
1. Шәхси катнашыгыздан башка теркәүне тыегыз.
Һәр күчемсез милек хуҗасы Росреестрга, үзенә караган милек белән алыш-биреш аның шәхси катнашында яки законлы вәкил катнашында гына башкарылырга мөмкин, дигән гариза бирә ала. Мондый гаризаны бары тик күчемсез милек объекты милекчесе генә (ышанычнамә буенча эш итүче зат, мондый белдерү бирә алмый) яки аның законлы вәкиле (ата-аналар, опекун, попечитель) КФҮнең теләсә кайсы офисында, Росреестрның рәсми порталының яисә Дәүләт хезмәте порталы аша шәхси кабинетында бирергә мөмкин. Соңгы ысул белән әлеге хезмәт "Госключ" мобиль кушымтасын куллану мөмкинлегеннән файдалана ала, ул бушлай көчәйтелгән квалификацияле электрон имза сертификаты алырга һәм аны смартфонда документларны имзалау өчен файдаланырга мөмкинлек бирә. Әгәр дә элек хуҗа мондый тыюны урнаштырган булса, сервис ярдәмендә аны шулай ук төшерергә мөмкин. Мондый гаризаны биргәндә БДКМРга тиешле язу кертеләчәк. Ул мөрәҗәгать итүченең күчемсез милеге белән операцияне аның катнашыннан башка үткәрергә теләгән теләсә кайсы затка баш тарту өчен нигез булып тора.
2. Электрон алыш-бирешкә ризалыкны рәсмиләштерегез.
Көчәйтелгән квалификацияле электрон имзаны куллану кагыйдәләре турындагы закон нигезендә, әгәр граждан аның күчемсез милке белән электрон рәвештә электрон цифрлы имза кулланып килешү төзергә рөхсәт итсә, ул бу хакта Росреестрга аерым гариза бирергә тиеш. Мондый гариза булмаганда, документларның электрон пакеты нигезендә хокукларның күчүен дәүләт теркәве мөмкин булмаячак. Гаризаны шәхси мөрәҗәгать юлы белән, шул исәптән КФҮ аша да бирергә мөмкин. Шулай ук гаризаны үз имзасын нотариус аша раслап, почта аша җибәрергә мөмкин, электрон цифрлы имза куйган документлар нигезендә теркәү мөмкинлеге турындагы язу гариза кергән вакыттан алып 5 эш көне эчендә Бердәм дәүләт күчемсез милек реестрына кертелә.
3. Бердәм дәүләт күчемсез милек реестрыннан өземтә сорагыз
Сатып алу-сатуның теләсә нинди килешүләрен башкарганда һичшиксез Бердәм дәүләт күчемсез милек реестрыннан өземтә сорагыз - нәкъ менә әлеге документ милеккә хокукны раслый һәм теләсә нинди үзгәрешләрне терки. Моның өчен КФҮтә мөрәҗәгать итеп, сорау бирергә яки Росреестрның рәсми порталында гариза тутырырга кирәк. Күчемсез милек сатучысыннан өземтә соратырга киңәш итәбез, чөнки 2023 елның 1 мартыннан хокук ияләре Бердәм дәүләт күчемсез милек реестрыннан өземтәдә бары тик хуҗасы үзенең фамилиясе, исеме, әтисенең исеме һәм махсус гариза буенча туган көне турында мәгълүмат биргән очракта гына мөмкин. Моның белән бәйле рәвештә сатучы үзе Бердәм дәүләт күчемсез милек реестрыннан өземтәне тапшыра ала, ул аның милекчелек хокукын раслаган сатып алучыга, аның чынлыгын QR-код ярдәмендә өземтәгә тикшерә ала. Документ тапшырылган, QR-кодны күчереп, кызыксынган зат тәкъдим ителгән белешмәләрне раслау яки аларны кире кагу алачак. Бу килешү уздырганда потенциаль куркынычларны кире кагачак һәм аның юридик чисталыгын гарантияли.
4. Күчемсез милек белән кемнәр кызыксынуын белегез.
Күчемсез милек объекты милекчесе үзенә караган күчемсез милек объектына карата мәгълүмат сораган затлар турында белешмә алырга мөмкин. Белешмәдән милекче физик, юридик затлар, җирле үзидарә органнары, дәүләт хакимияте органнары турында аның күчемсез милек объекты турында белешмәләр алган, алар тарафыннан белешмә алу датасы һәм мондый документның чыгыш номеры турында мәгълүмат алачак.
5. Түләүне күчемсез милекне теркәгәннән соң гына башкарыгыз
Татарстан Росреестры яклар арасында дәүләт теркәве узганнан һәм Бердәм дәүләт күчемсез милек реестрыннан өземтә алганнан соң гына исәп-хисап ясарга киңәш итә. Шулай ук исәп-хисапның иң куркынычсыз вариантларының берсенә банк ячейкасы да керә: шартнамәне имзалаганда сатып алучы акчаларны банктан арендага алынган ячейкага хокуклар күчүне теркәгәннән соң сатучы тарафыннан акча алу шартларында тапшыра. Сатып алучыга хокукларны теркәгәннән соң сатучы ячейкага керү мөмкинлеге ала һәм акчаларны ала. Мондый механизм ике якның да якланганлыгын гарантияли.