Роспотребнадзор: гөмбәләрне ничек сайлау һәм әзерләү турында тәкъдимнәр

 Роспотребнадзор барыннан да авыррак агулануны сәламәтлеге какшаган кешеләр һәм балалар кичерә, дип искә төшерә. Балалар организмында аларны эшкәртү өчен кирәкле санда ферментлар юк әле. Нәкъ менә шуңа күрә 14 яшькә кадәрге балаларга теләсә нинди гөмбә ашатырга киңәш ителми. Роспотребнадзор мәгълүматлары буенча, гөмбәләр белән агулану очраклары балалар арасында ешрак була бара. Гадәттә йөрергә чыкканда, олыларның игътибарсызлыгы һәм сабыйларның саксызлыгы аркасында, чи гөмбә бала организмына эләгә. Хәтердә тоту мөһим, гөмбәләр белән балалар гына түгел, өлкәннәр дә агулана ала. Күңелсез нәтиҗәләрне булдырмас өчен, саклану чараларын үтәү мөһим.
Ни өчен гөмбә белән агуланырга мөмкин

Гөмбәләр белән агулану еш кына алар турында мәгълүмат җитмәү белән бәйле: кешеләр таныш булмаган яки ялган гөмбәләрне җыя, алар авыр металл тозларын туплый торган урыннарда, агулы химикатлар - юллар янында, шәһәр паркларында, моннан тыш, елның корылык чорында яисә гөмбә җыю урыны бөҗәкләргә һәм корткычларга каршы көрәш өчен пестицидлар яки агулы химикатлар белән эшкәртелгәннән соң. Гөмбәләрне ничек дөрес әзерләргә икәнен бөтен кеше дә белми. Гөмбәләр авыр эшкәртелә торган продукт булып тора, аларда гөмбә клетчаткасы - хитин күп, ул эшкәртелми генә түгел, ә ашкайнату согына үтеп керүне кыенлаштыра да. Шуңа күрә гөмбәләрдән ашамлыклар азык кайнату тракты авыруларыннан интекмәүче тулысынча сәламәт кешеләргә тәкъдим ителә. Әзерләнер алдыннан барлык гөмбәләрне алдан 10 минут дәвамында кайнатырга, кайнатмаларны түгәргә, кайнатылган гөмбәләрне юарга һәм аннары аларны гадәттәгечә әзерләргә тәкъдим ителә. Гөмбәләрне алдан пешерү аларда агулы элементларны шактый киметергә ярдәм итәчәк.

Бала чи гөмбә ашарга мөмкин. Моның өчен алдан ук, сәфәр алдыннан, бала йөри торган урынны карарга кирәк. Шулай ук балалар ясле һәм бакча, мәктәп һәм башка учреждениеләр территориясен карарга кирәк. Моннан тыш, урамда йөргәндә, бигрәк тә паркларда, скверларда, балалар мәйданчыкларында һәм урманда балаларны игътибар белән күзәтергә кирәк.
Гөмбәче кагыйдәләре
.  Гөмбә белән агулануны кисәтү өчен түбәндәге кагыйдәләрне үтәргә кирәк: · Белмисең икән - алма!  

Гөмбәләрнең яхшы таныш төрләрен генә җыегыз.

 · Гөмбәләрне юллардан, магистральләрдән, торак урыннардан ераграк, экологик чиста районнардан  җыегыз.

 · Гөмбәләрне үрелгән кәрзиннәргә җыегыз - шулай итеп алар озаграк сакланачак

 · һәр гөмбәне төбе белән кисегез.

 · Өйгә алып кайткан барлык гөмбәләрне шул ук көнне чистартырга, төрләре буенча сортларга аерырга һәм яңадан җентекләп карарга кирәк. Барлык кортлы, өлгереп беткән, йомшаган гөмбәләрне, шулай ук ашарга яраксыз һәм агулы гөмбәләрне, әгәр аларны шулай да ялгышлык белән җыйсагыз, ыргытыгыз. Гөмбәләрнең - аксым булуын онытмагыз, ә теләсә нинди аксым бик тиз бозыла. Шуңа күрә гөмбәләрне җыю көнендә кулинар эшкәртүгә дучар итәргә кирәк, гөмбә ассортие яки гөмбә уылдыгы әзерләмәгез, һәр гөмбәне төре буенча әзерләгез. 
Гөмбәләр белән агулануны булдырмас өчен, исегездә тотыгыз:

 гөмбәләрне чиләккә, полиэтилен пакетлар яки капчыкларга җыярга ярамый - бу тиз бозылуга һәм гөмбәләрнең зарарлануына китерә, бу алга таба аларны чистартуга һәм сортларга аеруга шактый комачаулый һәм агулы гөмбәләрнең  эләгүенә китерергә мөмкин
. Картайган, кортлы һәм билгесез гөмбәләрне җыярга ярамый:

-җыйган вакытты кабып карарга ярамый
 җыйган гөмбәләрне бер  көн яки артыграк торгач  кына эшкәртергә ярамый;

. Экспертиза гөмбәләрнең сыйфатын, аларның бөтенлеген, радионуклидларның булуын билгели. Экспертиза уздырганнан соң гына продукцияне сатуга рөхсәт бирелә.
 Әгәр сез инде кибетләрдә һәм супермаркетларда җыелган гөмбәләрне сатып аласыз икән, гөмбәләр белән төргәкне игътибар белән карагыз, алар черегән яки бозылган булырга тиеш түгел. Әгәр савытның  яки төргәкнең бөтенлеге бозылса, гөмбә сатып алмагыз. Шулай ук әгәр төргәктә этикетка, кәгазь булмаса һәм товар турында мәгълүмат бөтенләй булмаса  гөмбә сатып алмагыз,
Гөмбәләр әзерләү процессы
 Гөмбә әзерләгәндә, ашарга яраклы гөмбәләр исемлеге барлыгын истә тотарга кирәк. Ашарга яраклы гөмбәләрнең зур төркеменнән бары ак гөмбә генә, чын һәм гади җирән гөмбә - ашарга яраклы гөмбә. Бары тик бу гөмбәләрне генә гөмбә ризыкларын алдан пешермичә генә кулланырга мөмкин.