Татарстан Росреестры барыннан да ешрак җир кишәрлекләрен рәсмиләштергәндә гражданнардан керә торган бик күп сораулар әзерләгән.
Росреестрның Татарстан Республикасы буенча идарәсе җитәкчесе урынбасары вазыйфаларын башкаручы Нияз Галиәкбәров җавап бирә.
Минем милек хокукында декларацияләнгән мәйданлы җир кишәрлеге бар. Җир кишәрлегенең мәйданын һәм чикләрен ничек ачыкларга?
- Чикләрнең урынын һәм җир кишәрлегенең мәйданын ачыклау максатыннан, сезгә ызан планын әзерләү өчен кадастр инженерына мөрәҗәгать итәргә кирәк. Кадастр эшләрен башкарганда, кадастр инженерлары җир кишәрлеге чикләренең характерлы нокталарының координаталарын билгели, җир кишәрлегенең мәйданы билгеләнә һәм урыны тасвирлана торган мондый координаталарны билгеләү нәтиҗәләрен эшкәртә, җир кишәрлеге чикләре урынын килештерә.
800 кв.м мәйданлы җир кишәрлеге " шәхси торак төзелеше өчен" рөхсәт ителгән файдалану төренә ия. Төзелеш һәм җирдән файдалану кагыйдәләре тарафыннан җир кишәрлегенең минималь күләме 600 кв.м. Мин аны ике җир кишәрлегенә бүлә аламмы?
- Җир законнары нигезендә җир кишәрлекләре күләмнәре җир кишәрлекләренең иң чик (максималь һәм минималь) күләменә туры килергә тиеш. Төзелеш һәм җирдән файдалану кагыйдәләре тарафыннан минималь 600 кв.м күләмендә билгеләнгән булса, кечерәк мәйданлы җир участоклары төзү рөхсәт ителми.
Җир кишәрлегеннән рөхсәт ителгән файдалану төренең үзгәрү тәртибе нинди?
- Җир кишәрлекләреннән рөхсәт ителгән файдалануның төп төрләре хокук ияләре тарафыннан өстәмә рөхсәтсез һәм килештерүләрсез мөстәкыйль рәвештә сайлана. Җир кишәрлекләреннән рөхсәт ителгән файдалану төрен үзгәртү өчен шәһәр төзелеше эшчәнлеген тәэмин итүнең дәүләт мәгълүмат системасындагы белешмәләрне җирле үзидарә органына бирү турындагы гарызнамә белән мөрәҗәгать итәргә киңәш итәбез. Аннары, җир кишәрлеген куллануның рөхсәт ителгән төрен күрсәтеп, Татарстан Росреестрына үзгәрешләр дәүләт кадастр исәбенә алуга гариза бирергә.
Үземнең җир кишәрлеген дәүләт милке булган җирләр исәбенә сатып алу юлы белән арттырасым килә. Миңа нәрсәдән башларга һәм нинди документларны әзерләргә кирәк?
- Хосусый милектәге һәм дәүләт милкендәге яисә муниципаль милектәге җирләрдәге җир кишәрлекләрен яңадан бүлү вәкаләтле органнар һәм җир кишәрлекләре милекчеләре арасындагы килешү нигезендә гамәлгә ашырыла. Җир кишәрлеге алга таба яңадан бүлү максатларында территорияне ызанлау проекты нигезендә йә җир кишәрлегенең расланган схемасы нигезендә төзелергә тиеш. Җир кишәрлеген төзү һәм җирләрне яңадан бүлү турында килешү төзү максатларында җир кишәрлекләре милекчеләре вәкаләтле җирле үзидарә органнарына яңадан бүлү турында гариза белән мөрәҗәгать итәргә тиеш.
Күршеләр минем җир кишәрлегенең бер өлешен үз кишәрлекләренә чыгу сыйфатында куллана. Бу йөрүләрне ничек законлаштырыйм?
- Шәхси сервитут (чит җир кишәрлегеннән чикләнгән файдалану) якларның ирекле килешүе буенча билгеләнә. Мондый килешү төзелгәнче, хосусый сервитут рәвешендә чикләү (йөкләү) теркәлгән җир кишәрлегенең чикләре билгеләнгәнме-юкмы икәнен ачыкларга кирәк. Әгәр сервитут җир кишәрлегенең бер өлешенә куелса, һәм ул җир кишәрлегенең бер өлеше буларак кадастр исәбенә тормый икән, мондый өлешне төзү буенча кадастр эшләрен (ызанлауны) башкарырга кирәк.
Җир кишәрлегенең бер өлеше турында дәүләт кадастр исәбенә алу өчен кирәкле белешмәләрне үз эченә алган ызанлау планын рәсмиләштерү өчен кадастр инженерына мөрәҗәгать итәргә кирәк. Шәхси сервитутны Росреестрда теркәргә кирәк.
Моның өчен төзелгән килешүдә катнашучыларга (яисә аларның берсенә) кадастр исәбенә алу турында гариза белән мөрәҗәгать итәргә кирәк, бу гариза җир кишәрлегенең бер өлешен барлыкка килүгә һәм җир кишәрлегенең бер өлешен чикләү (йөкләү) рәвешендә хокукларны теркәү, аңа документларның кирәкле пакетын өстәп.