ЮГАРЫ ПАТОГЕНЛЫ КОШ ГРИППЫ. ПРОФИЛАКТИКА ҺӘМ КУРКЫНЫЧСЫЗЛЫК.

Россия Федерациясе территориясендә 2023 елның 6 аенда 28 төбәктә 62 югары патогенлы кош гриппы теркәлгән.

Кошларның югары патогенлы гриппы – авыл хуҗалыгы, синантроп һәм кыргый кошларның, шул исәптән акчарлакларның аеруча куркыныч югары йогышлы тиз үтүчән авыруы. Кошларда грипп түбәндәге билгеләр булганда уза:
температура күтәрелү, томшыктан селәгәй агу, башны ыргыту һәм тынгысызлану. Грипп  авыру билгеләре сизелмичә дә булырга мөмкин: кош авырмаса да, вирус таратучы булып хезмәт итә ала. Авыру кошларда үз-үзен тотышында гадәти булмаган хәрәкәтләр, кикригенең шешүе һәм каралуы, алкаларының зәңгәрлеге, башның, муенның тире асты катламының шешүе  күзәтелә һәм кошның 24-72 сәгать эчендә үлүе билгеләнә.

Югары патогенлы гриппның куркынычлылыгы тагын шунда ки, аның белән кошлар гына түгел, ә  кешеләр дә авырый. Шуны белү мөһим: авыру симптомнарсыз барган инкубация чоры 1-21 көн тәшкил итә.
Югары патогенлы грипп белән зарарлануның төп куркыныч төркеме булып гражданнарның шәхси ярдәмче хуҗалыклары тора, чөнки аларның биологик сакланышы түбән. Махсус куркыныч төркемендә аучылар бар: сую, кошны эшкәртү вакытында йоктыру куркынычы зур.
Кошлар гриппы вирусының кыргый кошлардан йорт кошларына күчү куркынычын исәпкә алып  түбәндәге профилактика чараларын үтәргә кирәк:
1. Кошны билгеләнгән урыннарда һәм ветеринария-ярдәм документлары булганда сатып алырга.
2. Сатып алынган кошны Свечинск муниципаль округы хакимиятендә һәм район ветеринария хезмәтендә исәпкә куярга.
3. Ветеринария хезмәте белгечләренә аларның таләпләре буенча  профилактик чараларны карау һәм үткәрү өчен кошлар бирергә.
4. Ветеринария хезмәте белгечләренә кинәт үлем очраклары яки бер үк вакытта кошларның күпләп авырулары турында шунда ук хәбәр итәргә.
5. Кошларны тотканда, ашатканда зоогигиена һәм ветеринария кагыйдәләрен үтәргә.
Исегезгә төшерәбез, сатып алынган кош һәм авыл хуҗалыгы хайваннары билгесез урыннарда һәм ветеринария документлары булмаса, авыру чыганагы булырга мөмкин һәм сезнең хуҗалыкта гына түгел, округ территориясендә дә хайваннар һәм кошларның аеруча куркыныч авыруларына китерергә мөмкин.
Йорт кошларының авыру һәм үлем очраклары турында, шулай ук кыргый кошларның күпләп үлү урыннары кырларда, урманнарда, сулыкларда һәм башка урыннарда табылганда, округ администрациясенә һәм ветеринария хезмәтенә кичекмәстән хәбәр итәргә кирәк