Илкүләм киңлек белешмәләре системасы сервислары ярдәмендә шәхси торак төзелеше өчен җирне ничек алырга һәм торак йортны рәсмиләштерергә?

«Киңлек мәгълүматлары милли системасы» бердәм цифрлы платформасын файдалануга тапшыру белән Росреестр җир сайлау һәм рәсмиләштерү һәм шәхси торак йортны урнаштыруны килештерү процессын сизелерлек гадиләштерде.

Бүген Киңлек мәгълүматлары милли системасы сервислары ярдәмендә дәүләт яки муниципаль милектәге җир кишәрлеген милеккә яки арендага алырга һәм нәтиҗәдә анда төзелгән торак йортны рәсмиләштерергә мөмкин булуын сөйләрбез. Моның өчен без студиягә Татарстан Росреестры җитәкчесе урынбасары Андрей Парамоновны чакырдык.

 Андрей Иванович, үз йортын салырга теләгән кешенең беренче соравы-җирне каян алырга?

- Бүген гражданнар «Төзелеш өчен җир»не Киңлек мәгълүматлары милли системасы сервисы ярдәмендә әзер кишәрлек яки территория сайлый ала.

Сервис мөмкинлек бирә:

* Буш җир кишәрлекләрен  җиңел табу.

• Аларның юридик чисталыгын һәм характеристикаларын тикшерергә.

• Гаризалар бирү һәм документлар тутыру өчен гражданнарның дәүләт структуралары белән үзара хезмәттәшлеген җиңеләйтергә.

- "Киңлек мәгълүматлары милли системасы" сервисларыннан файдалану өчен нинди адымнар ясарга кирәк?

- 1. «Киңлек мәгълүматлары милли системасы» порталына керергә nspd.gov.ru).

2. Дәүләт хезмәтләре порталында аккаунт аша авторизацияләнергә.

3. «Сервислар» бүлеген сайларга һәм «Төзелеш өчен җир»бүлекчәсен ачарга.

4. Төбәк һәм рөхсәт ителгән файдалану төре буенча фильтрлауны кулланып, җир кишәрлеге яки территория сайларга.

5. Кызыксындырган җир кишәрлеге турындагы мәгълүматны, аның характеристикаларын да кертеп, карарга.

- Кызыксындырган җир кишәрлеге яки территория турында тулырак мәгълүматны ничек алырга?

- Бу территориянең нинди булуын, монда төзергә мөмкинме яки ярамыймы икәнен, анда җирләрдән файдалануда нинди чикләүләр һәм авырлыклар барлыгын җентекләбрәк белү өчен, кулланучы турыдан-туры «төзелеш өчен җир» сервисыннан «шәһәр төзелешен эшкәртү онлайн»сервисына күчә ала.

Инструмент җир кишәрлегенә яисә территориягә шәһәр төзелешендә чикләүләр булу-булмавына автомат рәвештә пространство анализы ясарга мөмкинлек бирә.

Элек мондый мәгълүматны алу өчен гражданнарга 6-7 төрле мәгълүмат ресурсларына мөрәҗәгать итәргә, рәсми мөрәҗәгатьләр язарга һәм моңа уртача бер айга кадәр сарыф итәргә туры килә иде.

 Киләсе адым нинди ? 

- Алга таба җир кишәрлегенең урнашу схемасын әзерлибез (әгәр җир кишәрлеге төзелмәгән булса).

Җир кишәрлегенең урнашу схемасы кирәк, чөнки аны вәкаләтле органга җир кишәрлеген бирүне алдан килештерү турындагы гариза белән бергә тапшырырга кирәк.

Әгәр җир кишәрлеге төзелмәгән булса (аның кадастр номеры һәм чикләре юк), сез аны үзегез сайлаган территориядә ясый аласыз.

 Моның өчен нәрсә кирәк ? 

Моның өчен кирәк:

1.       «Төзелеш өчен җир» сервисында территория сайларга һәм «җир гади»сервисына күчәргә.

2.       Картада теләгән җир кишәрлегенең контурларын ясарга.

3.       Система аның җир кишәрлекләре барлыкка килү таләпләренә туры килүен автомат рәвештә тикшерәчәк һәм электрон документ рәвешендә схема әзерләячәк.

4.       Әзер файлны PDF форматында күчереп алырга яки аны алга таба вәкаләтле органга гариза бирү өчен дәүләт хезмәтләре порталына йөкләргә.

Элегрәк схеманы әзерләү өчен кешеләргә кадастр инженерларына мөрәҗәгать итәргә, моңа 5 меңнән 15 мең сумга кадәр акча сарыф итәргә һәм бер атнадан да ким булмаска тиеш иде. Хәзер мондый схеманы нибары берничә минут эчендә ясарга мөмкин.

- Вәкаләтле органга гариза бирү турында тулырак сөйләгез әле.

- Гражданин вәкаләтле органга бирә торган бу гариза җир кишәрлеген бирүне алдан килештерү турында атала. Моның өчен Киңлек мәгълүматлары милли системасы автомат рәвештә гражданны дәүләт хезмәтләре порталына күчерәчәк.

Вәкаләтле орган кергән гариза турында хәбәрнамә урнаштыра. Әгәр шуннан соң башка затлар әлеге җир кишәрлеген алу теләге турында гариза җибәрмәгән булса, вәкаләтле орган 20 көн эчендә кишәрлекнең урнашу схемасын раслау һәм кишәрлекне сату-алуларсыз бирүне алдан килештерү турында карар кабул итә.

Әгәр дә җир кишәрлеген алдан килештерү турында гариза биргәннән соң башка кызыксынган затлардан гаризалар килсә, кишәрлек РФ Җир кодексы нигезендә конкурент шартларда биреләчәк. Бу очракта сату-алуларда катнашырга кирәк булачак, аларның нәтиҗәләре буенча җиңүче арендага яки милеккә участок ала.

Бу очракта вәкаләтле орган җир кишәрлегенә карата кадастр эшләрен мөстәкыйль башкарачак, әгәр граждан аукционда җиңүче булса, безгә – Татарстан Росреестрына әлеге кишәрлеккә милек (аренда) хокукын теркәү өчен мөрәҗәгать итәчәк.

- Дөрес аңлыйм: әгәр җир кишәрлеге сату-алуларсыз бирелә икән, кадастр эшләрен башкарырга кирәкме?

- Әгәр кишәрлекнең урнашу схемасы расланса һәм җир кишәрлеген сату-алуларсыз бирүне алдан килештерү турында карар кабул ителсә (тиешле хәбәрнамә дәүләт хезмәтләре порталындагы гражданга шәхси кабинетына керәчәк), дөрес итеп кадастр эшләре башкарырга һәм җир кишәрлеген кадастр исәбенә кую өчен ызанлау планы әзерләргә кирәк булачак.

Моның өчен кадастр инженерын табарга кирәк. Мисал өчен, «Роскадастр»га мөрәҗәгать итәргә мөмкин. Игътибар итәбез, бүген кадастр эшләре сроклары 3 көннән артмый.

Кишәрлекне кадастр исәбенә куйганнан соң гражданга җир кишәрлеген сату-алуларсыз бирү турында гариза белән вәкаләтле органга мөрәҗәгать итәргә кирәк. 20 көн эчендә мөрәҗәгать каралачак. Мондый гаризаны дәүләт хезмәтләре порталында бирергә мөмкин.

Тиешле карар кабул ителгәннән яки килешү төзелгәннән соң вәкаләтле орган сезнең җир кишәрлегенә хокукларны теркәүне сорап Татарстан Росреестрына мөстәкыйль мөрәҗәгать итәргә тиеш.

- Җир кишәрлеге бирү мәсьәләсе хәл ителде, ди. Алга таба нәрсә?

- Кишәрлеккә хокук теркәлгәннән соң, граждан торак йорт төзүгә керешергә мөмкин. Шул ук вакытта булачак торак йортны, киртәләрдән тиешле чигенешләрне һәм барлык шәһәр төзелеше нормаларын һәм кагыйдәләрен үтәп, җир кишәрлегендә урнаштыруны дөрес планлаштыру мөһим.

Монда «шәхси торак төзелеше» сервисы ярдәм итәчәк, аның ярдәмендә торак йортны үз җир кишәрлеге чикләрендә урнаштыруның схематик сурәтен әзерләргә мөмкин.

Сервис йортны катлылыкны, төзелешнең максималь мәйданын исәпкә алып урнаштыруны планлаштырырга һәм схема әзерләргә ярдәм итә. Алдагы сервислардагы кебек үк, система йортны хокук бозулар белән урнаштырырга мөмкинлек бирмәячәк.

Торак йортны урнаштыруның формалаштырылган схемасы, Дәүләт хезмәтләре Порталы аша төзелеш башлануы турында хәбәр итеп, вәкаләтле органга җибәрелә.

Вәкаләтле орган 7 көн эчендә планлаштырыла торган торак йортның норматив таләпләргә туры килүе турында хәбәр итә.

Шәхси торак йорт төзү өчен җир кишәрлеге милекчесенә тулаем 10 ел бирелә, шул исәптән: 3 ел – җир кишәрлеген үзләштерүгә (кирәк булганда) һәм 7 ел – турыдан-туры йорт төзүгә.

- Йорт салынган, аны теркәргә кирәкме?

 Әлбәттә! Төзелеш тәмамланганнан соң кеше үз йортын теркәргә тиеш. Беренче чиратта, үзеңнең законлы хокукларыңны һәм мәнфәгатьләреңне яклау өчен, киләчәктә мөмкин булган юридик проблемалардан качу өчен.

Моның өчен төзелгән йортның техник планын әзерләргә һәм төзелешне тәмамлау турында вәкаләтле органга хәбәрнамә җибәрергә кирәк. Техник планны шулай ук кадастр инженерлары, шул исәптән «Роскадастр»  инженерлары да әзерли.

Хәбәрнамәне дәүләт хезмәтләре порталы ярдәмендә дә җибәрергә мөмкин.

Әгәр барлык документлар да тәртиптә булса, вәкаләтле орган төзелгән торак йортка милек хокукын кадастр исәбенә алу һәм теркәү өчен документларны мөстәкыйль рәвештә Татарстан Росреестрына тапшыра.

Моннан тыш, кадастр исәбенә һәм хокукларны теркәүгә документларны граждан мөстәкыйль рәвештә дә тапшыра ала – Росреестр сайтындагы шәхси кабинетта яки күпфункцияле үзәктә